Sigara icenler Dikkat
Sigaran覺n zararl覺 etkilerinin 繹n羹ne ge癟mek i癟in al覺nmas覺 gereken 繹nlemlerin ba覺nda sigara kullanmamak ve sal覺kl覺 beslenmek geliyor.
Her ge癟en g羹n d羹nyada ve 羹lkemizde sigara i癟imine bal覺 gelien hastal覺klardan dolay覺 yaam覺n覺 kaybedenlerin say覺s覺 giderek art覺yor.
Dolay覺s覺yla sigara i癟imi toplum sal覺覺n覺 etkileyen en 繹nemli etkenlerden birisi haline gelmi durumda. Sigaran覺n zararl覺 etkilerinin 繹n羹ne ge癟mek i癟in al覺nmas覺 gereken 繹nlemlerin ba覺nda sigara kullanmamak ve sal覺kl覺 beslenmek geliyor.
Sadece sigara i癟enlerin deil, sigara duman覺na maruz kalanlar覺n da doru bir beslenme program覺 uygulayarak sal覺klar覺n覺 korumalar覺 繹neriliyor. Memorial Antalya Hastanesi Beslenme ve Diyet B繹l羹m羹nden Dyt. Berna Ertu, nikotinin kaybettirdiklerini geri kazanman覺n yollar覺 hakk覺nda bilgi verdi ve sigaray覺 b覺rakmak isteyenlere 繹nerilerde bulundu.
Sigara kullan覺m覺, v羹cutta h羹crelerin hasar g繹rmesine ve h羹cre 繹l羹m羹ne sebep olan serbest radikallerin olumas覺na neden olmaktad覺r. Bu serbest radikaller, v羹cutta doku hasar覺na, h羹cre yalanmas覺na ve h羹cre 繹l羹m羹ne kadar giden s羹re癟leri balat覺p ilerletirler. Bu durum, gerek aktif i癟ici gerekse pasif i癟icileri tehdit eden bir unsur olarak g繹r羹l羹r. Kanda antioksidanlar覺n d羹羹k olmas覺; yalanma s羹recini h覺zland覺rd覺覺 gibi eker, kalp, kanser gibi bir癟ok kronik hastal覺覺n ortaya 癟覺k覺覺n覺 kolaylat覺rabilir.
T羹rkiye d羹nyada en fazla sigara t羹keten ilk 10 羹lke i癟erisinde yer al覺yor
D羹nya Sal覺k rg羹t羹n羹n (WHO) yay覺nlad覺覺 Global T羹t羹n Salg覺n覺 2008 adl覺 raporda; d羹nyada t羹t羹n 20.y羹zy覺lda 100 milyon insan覺n 繹l羹m羹ne sebep olan k羹resel d羹zeyde en 繹nemli 繹l羹m sebebi olduu, eer 繹nlem al覺nmazsa bu rakam覺n 21. y羹zy覺lda 1 milyara 癟覺kabilecei belirtiliyor.
ERKEKLER DAHA FAZLA S襤GARA 襤襤YOR
lkemizdeki yetikinlerde t羹t羹n kullan覺m oranlar覺na bak覺ld覺覺nda;
erkeklerde % 52, kad覺nlar ise % 17,3 oranlar覺 g繹ze 癟arp覺yor. D羹nyada 繹l羹me yol a癟an 8 hastal覺ktan 6s覺 ( kalp ve dola覺m sistemi, akcier ve solunum yollar覺 hastal覺klar覺 ) i癟in t羹t羹n kullan覺m覺n覺n bal覺ca etken olduu biliniyor. stelik bu durum sadece t羹t羹n kullanan kiilerde deil, sigara duman覺na maruz kalan kiilerde de s覺kl覺kla oluuyor.
4 B襤N ZEH襤R B襤RARADA
Sigaran覺n i癟inde 4 binden fazla kimyasal madde bulunuyor. Bunlardan biri olan nikotinin beyin ve sinir sistemi 羹zerine bask覺lay覺c覺, uyuturucu etkisi var. Nikotin sindirimi yavalat覺yor, kalp at覺lar覺n覺 h覺zland覺r覺yor, kan bas覺nc覺n覺 y羹kseltiyor, kan覺n p覺ht覺lama riskini art覺r覺yor ve organlar覺n yeterli kan al覺m覺n覺 engelliyor. Sigara duman覺nda bulunan karbon monoksit gaz覺 da kan覺n oksijen ta覺ma kapasitesini azalt覺yor. Dolay覺s覺yla yeterli oksijen alamayan h羹crelerimiz d羹zenli 癟al覺amamakta ve yetersiz sindirilen besinlerinde h羹creler taraf覺ndan etkin bir ekilde kullan覺lamamas覺 sonucunda kiinin, yeterli ve dengeli beslenmesi olumsuz y繹nde etkileniyor.
S襤GARA 襤TAH AZALTIP N ATLATIYOR
Yap覺lan bir癟ok arat覺rmada sigara i癟me davran覺覺n覺n beslenme al覺kanl覺klar覺n覺, fiziksel aktiviteyi k覺sacas覺 sal覺kl覺 yaam tarz覺n覺 olumsuz etkiledii g繹sterilmi. Sigara i癟en bireylerin bir癟ounun i癟meyenlere g繹re itah覺n覺n daha az olduu, g羹n i癟erisinde s覺k s覺k 繹羹n atlad覺klar覺, sigarayla beraber kafeinli i癟eceklerin t羹ketiminin artt覺覺, sebze ve meyve t羹ketiminin yeterli olmad覺覺, bu durumun da beslenme durumunu olumsuz etkiledii biliniyor.
BOL BOL L襤MON, DOMATES VE KAYISI TKET襤N
Sigara duman覺ndaki pek 癟ok madde oksidan olarak etki g繹stererek serbest radikal oluumunu ve lipit peroksidasyonunu artt覺r覺yor. Dolay覺s覺yla sigara i癟en bireylerin v羹cut i癟in gerekli olan antioksidan t羹ketimi i癟meyenlerden daha fazla olduunu ve C vitamini ile karotenden zengin sebze ve meyveleri daha az t羹kettikleri g繹sterilmi. Sigara i癟enlerin ve duman覺na maruz kalanlar覺n mutlaka 繹ncelikli olarak portakal, kivi, limon, mandalina, domates, kuburnu, havu癟, kay覺s覺 ve yeil yaprakl覺 t羹m sebzeler ve meyve t羹ketimlerini de art覺rmalar覺 yaam kaliteleri i癟in mutlaka gerekli.
S襤GARAYI BIRAKIRKEN K襤LO ALIRMIYIM?
Sigaray覺 b覺rak覺rken kilo alma ve itah artmas覺 s覺k kar覺la覺lan bir durumdur. 羹nk羹 sigara kullan覺m覺 genellikle itah覺 azalt覺r. T羹t羹nden dolay覺 bozulmu olan tat alma duyusu sigaray覺 b覺rakmakla normale d繹ner ve yiyeceklerin tatlar覺 daha iyi hissedileceinden yiyeceklere y繹nelme artar. Kiiler el al覺kanl覺覺n覺 ge癟itirmek i癟in yiyeceklere y繹nelir ve tercihler hep y羹ksek kalori besinlerdir. Nikotin eksikliinden dolay覺 metabolik h覺z, sigara kullan覺m覺ndaki d繹neme g繹re biraz yavalama g繹sterir. Bu sebeplerden dolay覺 sigaray覺 b覺rakan kiilerde genellikle 3 – 5 kg l覺k art覺lar beklenir ve bir 癟ok kii bu durumdan rahats覺z olduu i癟in sigaray覺 b覺rakmamak veya tekrar balamak i癟in bunu gerek癟e g繹sterir.
PEK襤 NE YAPMALISINIZ?
-Sigaray覺 b覺rakmadan 繹nce yak覺nlar覺n覺zdan size destek olmalar覺n覺 isteyin ayr覺ca bir beslenme ve diyet uzman覺na b覺rakma d繹nemi ve sonras覺 nas覺l beslenmeniz gerektii konusunda dan覺覺n.
-D羹zenli spor yapmaya balay覺n. Hem kilo kontrol羹ne hem de nikotin eksikliinden dolay覺 oluabilecek huzursuzluk, gerginlik, sinirlilik durumlar覺n覺 繹nlemeye yard覺mc覺 olur.
-Sigara i癟mek istediinizde isteinizi bask覺lamak i癟in y羹ksek kalorili besinler yerine halanm覺 veya 癟i sebze, meyve veya meyve suyu, ekersiz sak覺z tercih edin.
-Kafeinli i癟ecekler sigaray覺 hat覺rlatt覺覺 i癟in bu i癟eceklerden m羹mk羹n olduunca uzak durun, bunlar覺n yerine meyve suyu veya bol su t羹ketin
